وداع: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حسین
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''الوداع'''، بدرود گفتن، خدا حافظى کردن، نیایشى که در هنگام مسافرت و مفارقت از یکدیگر بر زبان مى‌آورند، به معناى «خدا نگهدار».<ref>''لغت‌نامه،دهخدا.''</ref>
'''الوداع'''، بدرود گفتن و خدا حافظى کردن، نیایشى که در هنگام مسافرت و مفارقت از یکدیگر بر زبان مى‌آورند و به معناى «خدا نگهدار» است.<ref>لغت‌نامه،دهخدا''.''</ref>


در حادثۀ نهضت عاشورا، وداع در مواردى دیده مى‌شود. [[امام حسین (ع)]] هنگامى که پس از مرگ [[معاویه]] و اصرار والى مدینه براى بیعت گرفتن از او، مى‌خواهد از مدینه خارج شود، به زیارت قبر پیامبر رفته و با او خداحافظى مى‌کند و عازم مکّه مى‌شود، وداعى آمیخته با اشک و اندوه فراق، که در همانجا به خواب مى‌رود و رسول خدا را در خواب مى‌بیند. با قبر مادرش و برادرش هم وداع مى‌کند.<ref>''حیاة الامام الحسین،ج 2،ص 259 و 261.''</ref> وداع دیگر در روز عاشورا و کربلاست.
== وداع امام حسین(ع) ==


=== وداع در روز عاشورا ===
=== قبل از حرکت به سمت کوفه ===
فرزندان اهل بیت (ع) نیز در آخرین بارى که از امام و خیمه‌گاه خداحافظى مى‌کنند، سلام آخر را مى‌دهند. وداع واپسین، همراه با سلامى خاصّ است.
در نهضت [[عاشورا]]، وداع در مواردى دیده مى‌شود. [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] هنگامى که پس از مرگ [[معاویه]] و اصرار والى مدینه براى [[بیعت]] گرفتن از او، مى‌خواهد از مدینه خارج شود، به زیارت قبر پیامبر رفته و با او خداحافظى مى‌کند و عازم مکه مى‌شود، که در همانجا به خواب مى‌رود و رسول خدا را در خواب مى‌بیند. با قبر مادرش و برادرش هم وداع مى‌کند.<ref>حیاة الامام الحسین، ج ۲، ص ۲۵۹ و ۲۶۱.</ref> وداع دیگر در روز عاشورا و کربلاست.


سید الشهدا (ع) روز عاشورا چندین بار وداع کرد.
===در روز عاشورا===
فرزندان [[اهل بیت (ع)]] نیز در آخرین بارى که از امام و خیمه‌گاه خداحافظى مى‌کنند، سلام آخر را مى‌دهند. وداع واپسین، همراه با سلامى خاصّ است.


'''وداع اوّل'''، آنگاه بود که به خیمه‌ها آمد و از خواهرش زینب، پیراهنى کهنه طلبید تا از زیر لباس بپوشد و در این وداع بود که [[علی اصغر (ع)|على اصغر (ع)]] را به آغوش گرفت تا با او نیز وداع کند، تیرى گلوى او را از هم درید.
[[سید الشهدا (ع)]] روز عاشورا چندین بار وداع کرد.


'''وداع دیگر''' با فرزندش [[زین العابدین «ع»|امام سجاد (ع)]] بود که درون خیمه انجام گرفت.
وداع اوّل، آنگاه بود که به خیمه‌ها آمد و از خواهرش [[زینب (س)|زینب]]، پیراهنى کهنه طلبید تا از زیر لباس بپوشد و در این وداع بود که [[علی اصغر (ع)|على اصغر(ع)]] را به آغوش گرفت تا با او نیز وداع کند، تیرى گلوى او را از هم درید.


'''وداعى''' هم با دخترش [[سکینه|سکینه (س)]] داشت که بسى جانسوز بود و این در همان '''وداع آخر''' بود که حضرت با زخم‌هایى که از آنها خون مى‌آمد براى خدا حافظى به میان اهل بیت (ع) آمد و با جملۀ «''استعدّوا للبلاء و اعلموا انّ اللّه تعالى حامیکم و حافظکم...''» آنان را به صبر دعوت کرد<ref>''مقتل الحسین،مقرّم،ص 337.''</ref> و چون خواست براى کارزار نهایى به میدان رود، همه را اینگونه خطاب کرد:
وداع دیگر با فرزندش [[زین العابدین «ع»|امام سجاد (ع)]] بود که درون خیمه انجام گرفت.
«''یا سکینة یا فاطمة یا زینب و یا امّ کلثوم! علیکنّ منّى السّلام...''»<ref>''معالى السبطین،ج 2،ص 25.''</ref> و این نشان دیدار آخر بود. اهل بیت (ع) چون یقین کردند که دیگر او را نخواهند دید، به شدّت گریستند.
 
وداعى هم با دخترش [[سکینه|سکینه (س)]] داشت که بسى جانسوز بود و این در همان وداع آخر بود که حضرت با زخم‌هایى که از آن‌ها خون مى‌آمد براى خدا حافظى به میان اهل بیت (ع) آمد و فرمود:
 
«''استعدّوا للبلاء و اعلموا انّ اللّه تعالى حامیکم و حافظکم...،'' مهیا و آماده تحمل سختی‌ها باشید و بدانید خداوند شما را حفظ و حمایت می‌کند.»<ref>مقتل الحسین، مقرّم، ص ۳۳۷.</ref>  
 
و چون خواست براى کارزار نهایى به میدان رود، همه را اینگونه خطاب کرد:
 
«''یا سکینة یا فاطمة یا زینب و یا امّ کلثوم! علیکنّ منّى السّلام...،''<ref>معالى السبطین، ج ۲، ص ۲۵.</ref> ای سکینه، ای فاطمه، ای زینب و ای ام کلثوم، از من به شما سلام.»
 
این عبارت نشان دیدار آخر بود. اهل بیت (ع) چون یقین کردند که دیگر او را نخواهند دید، به شدت گریستند.


آمدن [[زینب (ع)]] از پى برادر و بوسیدن زیر گلوى او و نیز صدا کردن [[سکینه]]، پدر را و در خواست اینکه مرا بر دامن بنشان و... از جزئیات همین وداع است.
آمدن [[زینب (ع)]] از پى برادر و بوسیدن زیر گلوى او و نیز صدا کردن [[سکینه]]، پدر را و در خواست اینکه مرا بر دامن بنشان و... از جزئیات همین وداع است.


=== روضه وداع ===
==روضه وداع==
[[روضه]] وداع از سوزناک‌ترین مرثیه‌هاى حادثۀ [[عاشورا]] است، و نیز وداع [[امام حسین (ع)]] با [[علی اکبر (ع)|على اکبر (ع)]]، آنگاه که عازم میدان بود. هنگام میدان رفتن یکایک اصحاب، با آن حضرت وداع مى‌کردند وداعشان با سلام کردن بود که اذن میدان هم حساب مى‌شد.
[[روضه]] وداع از سوزناک‌ترین مرثیه‌هاى حادثۀ [[عاشورا]] است، و نیز وداع [[امام حسین (ع)]] با [[علی اکبر (ع)|على اکبر (ع)]]، آنگاه که عازم میدان بود. هنگام میدان رفتن یکایک اصحاب، با آن حضرت وداع مى‌کردند وداعشان با سلام کردن بود که اذن میدان هم حساب مى‌شد.


خط ۲۷: خط ۳۷:
{{ب|با ساربان بگویید احوال آب چشمم |تا بر شتر نبندد محمل به روز باران <ref>''سعدى.''</ref>}}
{{ب|با ساربان بگویید احوال آب چشمم |تا بر شتر نبندد محمل به روز باران <ref>''سعدى.''</ref>}}
{{پایان شعر}}
{{پایان شعر}}
==منابع==
==منابع==


*''[[فرهنگ عاشورا|فرهنگ عاشورا، جواد محدثی، قم، معارف، ج1، ص 54-55.]]''
*فرهنگ عاشورا، جواد محدثی، قم، معارف، ج۱، ص ۵۴-۵۵.


==پی نوشت==
==پی‌نوشت==


[[رده:مفاهیم]]
[[رده:مفاهیم]]
<references />
<references />

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ مارس ۲۰۲۱، ساعت ۱۱:۴۵

الوداع، بدرود گفتن و خدا حافظى کردن، نیایشى که در هنگام مسافرت و مفارقت از یکدیگر بر زبان مى‌آورند و به معناى «خدا نگهدار» است.[۱]

وداع امام حسین(ع)[ویرایش | ویرایش مبدأ]

قبل از حرکت به سمت کوفه[ویرایش | ویرایش مبدأ]

در نهضت عاشورا، وداع در مواردى دیده مى‌شود. امام حسین(ع) هنگامى که پس از مرگ معاویه و اصرار والى مدینه براى بیعت گرفتن از او، مى‌خواهد از مدینه خارج شود، به زیارت قبر پیامبر رفته و با او خداحافظى مى‌کند و عازم مکه مى‌شود، که در همانجا به خواب مى‌رود و رسول خدا را در خواب مى‌بیند. با قبر مادرش و برادرش هم وداع مى‌کند.[۲] وداع دیگر در روز عاشورا و کربلاست.

در روز عاشورا[ویرایش | ویرایش مبدأ]

فرزندان اهل بیت (ع) نیز در آخرین بارى که از امام و خیمه‌گاه خداحافظى مى‌کنند، سلام آخر را مى‌دهند. وداع واپسین، همراه با سلامى خاصّ است.

سید الشهدا (ع) روز عاشورا چندین بار وداع کرد.

وداع اوّل، آنگاه بود که به خیمه‌ها آمد و از خواهرش زینب، پیراهنى کهنه طلبید تا از زیر لباس بپوشد و در این وداع بود که على اصغر(ع) را به آغوش گرفت تا با او نیز وداع کند، تیرى گلوى او را از هم درید.

وداع دیگر با فرزندش امام سجاد (ع) بود که درون خیمه انجام گرفت.

وداعى هم با دخترش سکینه (س) داشت که بسى جانسوز بود و این در همان وداع آخر بود که حضرت با زخم‌هایى که از آن‌ها خون مى‌آمد براى خدا حافظى به میان اهل بیت (ع) آمد و فرمود:

«استعدّوا للبلاء و اعلموا انّ اللّه تعالى حامیکم و حافظکم...، مهیا و آماده تحمل سختی‌ها باشید و بدانید خداوند شما را حفظ و حمایت می‌کند.»[۳]

و چون خواست براى کارزار نهایى به میدان رود، همه را اینگونه خطاب کرد:

«یا سکینة یا فاطمة یا زینب و یا امّ کلثوم! علیکنّ منّى السّلام...،[۴] ای سکینه، ای فاطمه، ای زینب و ای ام کلثوم، از من به شما سلام.»

این عبارت نشان دیدار آخر بود. اهل بیت (ع) چون یقین کردند که دیگر او را نخواهند دید، به شدت گریستند.

آمدن زینب (ع) از پى برادر و بوسیدن زیر گلوى او و نیز صدا کردن سکینه، پدر را و در خواست اینکه مرا بر دامن بنشان و... از جزئیات همین وداع است.

روضه وداع[ویرایش | ویرایش مبدأ]

روضه وداع از سوزناک‌ترین مرثیه‌هاى حادثۀ عاشورا است، و نیز وداع امام حسین (ع) با على اکبر (ع)، آنگاه که عازم میدان بود. هنگام میدان رفتن یکایک اصحاب، با آن حضرت وداع مى‌کردند وداعشان با سلام کردن بود که اذن میدان هم حساب مى‌شد.

بگذار تا بگرییم چون ابر در بهاران کز سنگ ناله خیزد روز وداع یاران
هر کو شراب فُرقت روزى چشیده باشد داند که سخت باشد قطع امیدواران
با ساربان بگویید احوال آب چشمم تا بر شتر نبندد محمل به روز باران [۵]

منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]

  • فرهنگ عاشورا، جواد محدثی، قم، معارف، ج۱، ص ۵۴-۵۵.

پی‌نوشت[ویرایش | ویرایش مبدأ]

  1. لغت‌نامه،دهخدا.
  2. حیاة الامام الحسین، ج ۲، ص ۲۵۹ و ۲۶۱.
  3. مقتل الحسین، مقرّم، ص ۳۳۷.
  4. معالى السبطین، ج ۲، ص ۲۵.
  5. سعدى.